Туймаада ыһыаҕыар, Үс Хатыҥ түһүлгэтигэр «Чугдаар» I республиканскай фольклорнай бэстибээл ыытылынна. Бырайыак ааптардарынан Дьаархаммыт биир киэн туттар ыччата «Чугдаар» этно-фольклорнай образцовай бөлөх салайааччыта Ксения Лаптева уонна төрөппүт Клавдия Кривошапкина буолаллар.
Ксения үөрэҕин бүтэрэн Орто Халымаҕа ананан оскуолаҕа муусука уһуйааччытынан үлэлээбитэ. Ол кэннэ дьоллоох Дьокуускай куоракка көһөн кэлэн «Уу-чукучук» уҺуйааҥҥа үлэлии киирэр. Манна кини утуйа сыппыт, төрүтэ Тойук Булгудахтан бэриллибит, талааннара арыллан кырачаан оҕолору норуоппут ырыатыгар-тойугар дьарыктыыр. Иитиллээччилэрэ үөрэҕи бэрт түргэнник ылынан Ксения сөптөөх суолу талбытыттан кынаттанан уһуйаан иһинэн «Чугдаар» фольклорнай бөлөҕү тэрийэр. Бөлөх быйыл 5-с сыла. Бу биэс сыл иҺигэр чугдаардар саханы саха дэтэн Арассыыйаҕа да, кыраныысса таһыгар да араас күрэстэргэ, бэстибээллэргэ Кылаан кыайыылаах аатын хас да төгүл ылбыттара, образцовай бөлөх аатын ылары ситиспиттэрэ.
Оҕолор уһуйааннарын түмүктээн арахсар кэмнэрэ тиийэн кэлбитигэр, Ксения Юрьевна иитиллээччилэрин төрөппүттэрэ, оҕолоро сахалыы тыыннаах, таптыыр дьарыктаах буолалларын туһугар сүүрэн-көтөн, устуудьуйа булан билигин да «Чугдаар» эбии үөрэхтээһин дьарыга тиһигин быспакка үлэлии турар. Маны таһынан бэйэлэригэр үҥкүү бөлөҕө тэринэн оҕолорун кытта араас күрэстэргэ баран тэҥҥэ кытталлар.
Айар талааннара арылла сылдьар кэмин таба тайанан бастакы «Чугдаар» 2 түһүмэхтээх бэстибээли ыыттылар. Киэҥ Өрөспүүбүлүкэбит араас муннуктарыттан 300 тахса киһи кытынна. Дьаархаттар кыыстарын өйөөн оһуокайдьыт эбээлэрин Ксения Тихонова уонна Мария Потапова, эдьийдэрэ Анастасия, Марфа, Елена Уаровалар ааттарынан харчыннан бириэмийэ туттардылар. Биир дойдулаахтарыттан 5 кылаас үөрэнээччилэрэ Айаана Семенова уонна Аделина Саввинова «Былыргы чабырҕаҕынан» кыттан 1 үрдэл лауреат буолан үөрүүлэрэ муҥура суох. Кыайыылааҕы быһаарар түмүктүүр түҥүмэх Туймаада ыһыаҕар ыытыллан күрэһи үрдүк таһымҥа таһаарда. Ксения бырайыага түмүктэнэн үөрүүтүн үллэстэр:
«Миигин өйөөбүт чугас дьоммор махталым муҥура суох. Мин үөрүүбүн, бөлөҕүм ситиҺиилэрин 1000 км.ыраах да олордор тэбис-тэҥҥэ үллэстэллэр, сүбэ-ама буолаллар. Бу улахан күрэһим үтүө түмүктээх буолбутун Дьаарханын 255 сылыгар аныыбын».
Кыыспытыгар сыралаах үлэтигэр ситиһиилэри баҕарабыт. Саха буолан сандаарар төрүт култуурабытын аан дойдуга чугдаарда турдун!
Анна Маркова, Дьаархан.
Ксения Лаптева хаартыскаҕа түһэриилэрэ